مشارکت اجتماعی کلید افزایش تاب آوری در بحران ها
به گزارش گل ارکیده، معاون سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران اظهار داشت: تاب آوری جامعه با تقویت اعتماد و مشارکت عمومی افزایش خواهد یافت.
به گزارش گل ارکیده به نقل از مهر، شاهین مظفری معاون آموزش و مشارکت جامعه محور سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران ضمن اشاره به این که بدون توجه به ابعاد فرهنگی و اجتماعی، مدیریت بحران اثربخش نخواهد بود، اظهار داشت: مدیریت بحران صرفا به تجهیزات و اقدامات عملیاتی محدود نمی شود و بدون شناخت خصوصیت های فرهنگی، اجتماعی و رفتاری جامعه، رسیدن به نتایج پایدار و مؤثر امکانپذیر نخواهد بود. تجربه های سالهای اخیر نشان داده است که میزان موفقیت در مدیریت بحران تنها وابسته به امکانات فنی نیست، بلکه سطح اعتماد اجتماعی، فرهنگ مشارکت، مسئولیت پذیری عمومی و نحوه تعامل میان مردم و نهادهای مسئول نیز نقش تعیین کننده ای دراین خصوص دارد.
وی با اعلان اینکه مفهوم «فرهنگ بحران» در سالهای اخیر به یکی از موضوعات مهم حوزه مدیریت بحران تبدیل گشته است، اضافه کرد: این مفهوم مجموعه ای از نگرش ها، رفتارها، ارزش ها و الگوهای ارتباطی را دربرمی گیرد که نحوه مواجهه جامعه با بحران ها را شکل می دهد.
به گفته این پژوهشگر فعال حوزه مدیریت بحران، خیلی از چالش های موجود در مدیریت بحران، ریشه های فرهنگی و اجتماعی دارند و توجه به این ابعاد می تواند به کاهش مشکلات و افزایش اثربخشی اقدامات امدادی کمک نماید.
مظفری رابطه فرهنگ و بحران را رابطه ای متقابل توصیف کرد و اظهار داشت: برخی الگوهای فرهنگی می توانند زمینه ساز تشکیل بحران شوند و در مقابل، بحران ها نیز فرهنگ و سبک زندگی جامعه را تغییر می دهند.
وی ضمن اشاره به تجربه همه گیری کرونا اشاره کرد: این بحران خیلی از رفتارهای اجتماعی، شیوه های آموزشی و سبک ارتباطات اجتماعی را دگرگون کرد. انسجام اجتماعی، باورهای دینی، مشارکت داوطلبانه و احساس مسئولیت جمعی همچون ظرفیتهای فرهنگی مؤثر در عبور از بحران هاست و این عناصر می توانند نقش برجسته ی در افزایش تاب آوری اجتماعی ایفا کنند.
معاون آموزش و مشارکت جامعه محور سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران همینطور ضمن اشاره به برخی بحران های داخلی همچون حادثه سیل امامزاده داوود، خاطرنشان کرد: در چنین حوادثی، علاوه بر مسایل فنی و عملیاتی، نوع مواجهه فرهنگی و اجتماعی نیز بر روند مدیریت بحران اثرگذار می باشد. گاهی انتظارات عمومی یا بازنمایی رسانه ای بحران می تواند بر ساختار فرماندهی و تمرکز عملیاتی تأثیر بگذارد.
مظفری در ادامه بر لزوم توجه به خصوصیت های فرهنگی مناطق مختلف تاکید کرد و اظهار داشت: تفاوت های قومی، زبانی و اجتماعی هر منطقه باید در برنامه ریزی های بحران مورد توجه قرار گیرد، برای اینکه شناخت حساسیت های فرهنگی و سبک زندگی مردم، نقش مهمی در ایجاد ارتباط مؤثر میان امدادگران و لطمه دیدگان دارد. در مواردی، کمک های امدادی به علت ناهماهنگی با فرهنگ و نیازهای جامعه هدف، اثربخشی لازم را نداشته اند. به عنوان نمونه، در بعضی بحران ها نوع اقلام غذایی یا تجهیزات امدادی با سبک زندگی و شرایط فرهنگی مردم منطقه هماهنگی نداشته است.
وی همینطور بر اهمیت حفظ کرامت انسانی در مدیریت بحران تاکید کرد و اضافه کرد: در عصر شبکه های اجتماعی، نحوه بازنمایی بحران ها و انتشار تصاویر لطمه دیدگان اهمیت زیادی دارد و در کنار اطلاع رسانی، باید شأن و عزت نفس افراد نیز حفظ شود.
معاون سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران، توسعه فرهنگ مشارکت مردمی را از دیگر الزامات مدیریت بحران دانست و اظهار نمود: تجربه گروههای داوطلب «دوام» نشان داده است که شهروندان ایرانی ظرفیت بالایی برای حضور در فعالیتهای امدادی و اجتماعی دارند و این سرمایه اجتماعی می تواند در افزایش تاب آوری شهری نقش مهمی ایفا کند.
وی با تاکید بر لزوم تقویت فرهنگ پیشگیری اظهار داشت: خیلی از خسارت های ناشی از بحران ها با آموزش عمومی، آمادگی و اقدامات پیشگیرانه قابل کاهش است و آموزش مهارت های در رابطه با مدیریت بحران باید از دوران کودکی در نظام آموزشی مورد توجه قرار گیرد.
مظفری همینطور بر لزوم استفاده از ظرفیت جامعه شناسان، روان شناسان، مددکاران اجتماعی و متخصصان فرهنگی در کنار نیروهای امدادی و فنی تاکید کرد و اظهار داشت: مدیریت بحران موفق نیازمند هماهنگی نهادی، اعتماد متقابل و توجه هم زمان به ابعاد انسانی، فرهنگی و اجتماعی است.
وی در انتها اشاره کرد: آینده مدیریت بحران در گرو توجه جدی به «فرهنگ بحران» است و هرچه آموزش عمومی، مشارکت اجتماعی و اعتماد عمومی تقویت شود، جامعه در مقابل بحران ها تاب آورتر خواهد شد.
وی با اشاره به اینکه مفهوم فرهنگ بحران در سال های اخیر به یکی از موضوعات مهم حوزه مدیریت بحران تبدیل گشته است، افزود: این مفهوم مجموعه ای از نگرش ها، رفتارها، ارزش ها و الگوهای ارتباطی را دربرمی گیرد که نحوه مواجهه جامعه با بحران ها را شکل می دهد. گاهی انتظارات عمومی یا بازنمایی رسانه ای بحران می تواند بر ساختار فرماندهی و تمرکز عملیاتی تاثیر بگذارد. وی همچنین بر اهمیت حفظ کرامت انسانی در مدیریت بحران تصریح کرد و افزود: در عصر رسانه های اجتماعی، نحوه بازنمایی بحران ها و انتشار تصاویر لطمه دیدگان اهمیت زیادی دارد و در کنار اطلاع رسانی، باید شأن و عزت نفس افراد هم حفظ شود.
این مطلب را می پسندید؟
(0)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب